Czy wiesz, że … w Polsce gniazduje aż pięć gatunków gołębi?

Kiedy słyszymy słowo „gołąb”, najczęściej myślimy o ptakach spotykanych na miejskich placach, rynkach czy osiedlach. Tymczasem rodzina gołębiowatych jest znacznie bardziej różnorodna, a jej przedstawicieli można spotkać nie tylko w miastach, ale także w lasach, parkach, zadrzewieniach śródpolnych i na terenach wiejskich. Mało kto wie, że w Polsce gniazduje aż pięć gatunków gołębi i synogarlic.

Największym i jednocześnie najbardziej znanym gatunkiem jest grzywacz. To obecnie najliczniejszy dziko żyjący gołąb w naszym kraju. Łatwo rozpoznać go po charakterystycznych białych plamach po bokach szyi oraz głośnym, głębokim głosie, który szczególnie często słychać wiosną i latem. Grzywacze jeszcze kilkadziesiąt lat temu kojarzone były głównie z lasami, dziś jednak coraz częściej spotykane są również w parkach i miastach.

Znacznie mniej znanym krewniakiem grzywacza jest siniak. To prawdziwy mieszkaniec starych lasów liściastych i mieszanych. W przeciwieństwie do większości gołębi bardzo chętnie korzysta z dziupli, często zajmując opuszczone dziuple po dzięciołach. Ze względu na skryty tryb życia wielu ludzi nigdy go nie zauważa, choć występuje w wielu kompleksach leśnych.

Kolejnym gatunkiem jest turkawka, uznawana za jednego z najpiękniejszych przedstawicieli rodziny gołębiowatych. Jest mniejsza od grzywacza i wyróżnia się charakterystycznym czarno-białym rysunkiem na szyi. To gatunek wędrowny, zimę spędza w Afryce, a do Polski przylatuje wiosną, by wychować młode. Niestety, w ostatnich latach liczebność turkawek w Europie wyraźnie spada.

Czwartym gatunkiem jest sierpówka, zwana również synogarlicą turecką. Jej historia jest jedną z najbardziej niezwykłych w świecie ptaków. Jeszcze na początku XX wieku praktycznie nie występowała w Polsce. Stopniowo zaczęła jednak rozszerzać swój zasięg z południowo-wschodniej Europy i w ciągu zaledwie kilkudziesięciu lat zasiedliła niemal cały kontynent. Dziś sierpówki są stałym elementem krajobrazu wielu miast, miasteczek i wsi. Łatwo rozpoznać je po jasnym upierzeniu i charakterystycznej czarnej półobroży na karku.

Piątym przedstawicielem tej grupy jest gołąb miejski, powszechnie spotykany w centrach miast. Wywodzi się on od gołębia skalnego, który pierwotnie zamieszkiwał skaliste wybrzeża i urwiska. Współczesne budynki, mosty i wieżowce stały się dla niego doskonałym odpowiednikiem naturalnych siedlisk.

Choć wszystkie te ptaki należą do jednej rodziny, różnią się wyglądem, zachowaniem
i wyborem miejsc do życia. Jedne preferują stare lasy, inne wybierają parki, pola lub tereny zabudowane. Łączy je jednak jedno, są znacznie bardziej różnorodne, niż mogłoby się wydawać na pierwszy rzut oka. Wystarczy więc uważniej spojrzeć i wsłuchać się w ich głosy, by odkryć, że za zwyczajnym słowem „gołąb” kryje się kilka zupełnie różnych historii.

autor: Katarzyna Dudek/Łowczy Okręgowy Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w Ciechanowie