Czy wiesz, że … drzewa są najlepsza klimatyzacją?

W upalne dni większość z nas instynktownie szuka cienia pod drzewami. Nie jest to przypadek. Las i pojedyncze drzewa potrafią skutecznie obniżać temperaturę otoczenia, tworząc naturalny mikroklimat, którego nie zastąpi nawet najlepszy parasol. Co więcej, naukowcy od lat podkreślają, że drzewa są jednymi z najskuteczniejszych „naturalnych klimatyzatorów”, jakie stworzyła przyroda.

Sekret tkwi w procesie zwanym transpiracją. Drzewa pobierają wodę z gleby za pomocą korzeni, a następnie oddają ją do atmosfery przez miliony mikroskopijnych aparatów szparkowych znajdujących się na liściach. Podczas odparowywania wody zużywana jest energia cieplna z otoczenia, dzięki czemu powietrze wokół drzewa staje się chłodniejsze.

Mało kto wie, że jedno duże, zdrowe drzewo może w ciągu gorącego dnia odparować nawet od 200 do 500 litrów wody. To właśnie dlatego pod koroną rozłożystego dębu, buka czy lipy odczuwamy wyraźną ulgę nawet wtedy, gdy na otwartej przestrzeni panuje trzydziestostopniowy upał.

Różnicę najlepiej widać w miastach. Rozgrzany asfalt czy beton mogą osiągać temperaturę przekraczającą nawet 60°C, podczas gdy kilka metrów dalej, pod koronami drzew, temperatura powietrza bywa niższa nawet o kilka stopni. Podobnie jest w lesie. Gęste korony drzew ograniczają nagrzewanie się podłoża, zatrzymują wilgoć i sprawiają, że nawet w największe upały spacer leśną ścieżką jest znacznie przyjemniejszy niż w pełnym słońcu.

Z dobrodziejstw tej naturalnej klimatyzacji korzystają nie tylko ludzie. W czasie upałów
w cieniu drzew schronienia szukają sarny, jelenie, dziki, lisy, zające oraz niezliczone gatunki ptaków. To właśnie tam łatwiej znaleźć chłód, wilgoć i odrobinę wytchnienia od palącego słońca.

Drzewa pełnią także inną niezwykle ważną funkcję. Zatrzymują wodę w środowisku, ograniczają wysychanie gleby i tworzą korzystne warunki dla tysięcy gatunków roślin, grzybów i zwierząt. Dzięki nim las nie tylko żyje, ale także skuteczniej radzi sobie ze skutkami coraz częstszych fal upałów.

Dlatego podczas kolejnego spaceru warto na chwilę zatrzymać się pod koroną starego drzewa i pomyśleć, że jego cień to coś znacznie więcej niż ochrona przed słońcem. To efekt niezwykłych procesów, które zachodzą każdego dnia i dzięki którym drzewa od milionów lat chłodzą naszą planetę.

autor: Katarzyna Dudek/Łowczy Okręgowy Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w Ciechanowie