Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego oznakowała cmentarz żydowski w Ciechanowie przy ul. Gwardii Ludowej WRN. Prace zakończyły się w piątek,3 października.
– Cmentarz powstał w XIX w. – mówi Krzysztof Bielawski z FODŻ – Spoczywa na nim kilka tysięcy osób. Dokładna liczba pochowanych osób nie jest znana. Tylko w pierwszej dekadzie XX w. dozór bóżniczy w Ciechanowie zarejestrował 621 zgonów.
W latach II wojny światowej na cmentarzu rozstrzeliwano i grzebano ofiary niemieckich zbrodni, m.in.7 listopada 1942 r. pochowano 68 Żydów zamordowanych w szpitalu przy ul. Zagumiennej, a 17 grudnia 1942 r. – czterech żołnierzy Armii Krajowej, powieszonych na Zamku w Ciechanowie.
W czasie wojny rozpoczął się proces dewastacji cmentarza, kontynuowany w kolejnych dekadach. Po 1945 r. cmentarzem opiekowali się działacze Komitetu Żydowskiego i Żydowskiego Zrzeszenia Religijnego w Ciechanowie. Odzyskali część nagrobków wykorzystanych przez Niemców do utwardzania ulic, ustawili pomniki, na cmentarz przenosili ciała ofiar Zagłady, które ekshumowali z grobów na terenie miasta i w okolicy. Z czasem Żydzi (w 1946 r. w Ciechanowie było ich 39) opuścili miasto.
W latach 60. stowarzyszenie Żydów ciechanowskich w Paryżu wzniosło na cmentarzu pomnik ku czci ofiar Zagłady. Cmentarz stopniowo otoczyło osiedle mieszkaniowe. Jego teren stał się miejscem spacerów i wyprowadzania psów. W 2016 r. cmentarz przejęła Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego.
– To jeden ze 153 cmentarzy, która posiadamy – wyjaśnia Krzysztof Bielawski z FODŻ – Dziś koszty prac budowlanych są bardzo wysokie, dlatego zamiast ogrodzenia, postanowiliśmy przynajmniej oznaczyć obszar cmentarza.
Na jego granicy umieszczono kamienne słupki z gwiazdą Dawida i napisem „Cmentarz żydowski” w językach hebrajskim, polskim i angielskim. W narożniku stanęła tablica z realizowanego przez Narodowy Instytut Dziedzictwa rządowego programu oznaczenia cmentarzy żydowskich oraz tablica z informacjami o historii cmentarza.
Pracownicy FODŻ wierzą, że ich działania przyczynią się do zwiększenia poszanowania cmentarza, m.in. do zaniechania spacerów z psami. – To przecież miejsce spoczynku dawnych ciechanowian – dodaje Bielawski.
Znaczniki zaprojektowała Fundacja Formy Wspólne. Prace wykonała Magdalena Olszowska wraz z zespołem. Nadzór religijny pełnił Filip Szczepański z Komisji Rabinicznej ds. Cmentarzy, a nadzór archeologiczny – Marek Gierlach.
Oznaczenie granic cmentarza sfinansowali i wsparli: Stefany & Simon Bergson Foundation, Bob Rosswell i Barbara Roswell ku pamięci Maxa Rudy, Albert i Beth Kava ku pamięci rodziny Gołodzier, Jaffa Bergson Feldman, Lillian Meyers, Jeri Ann Karlsberg, Max Singer, H. William Wolfson, William Wolfson, Izrael Hamiteil oraz Friends of Jewish Heritage in Poland i Narodowy Instytut Dziedzictwa.
źródło: Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego
Czytaj też:
Chcesz być na bieżąco z wieściami z naszego portalu? Obserwuj nas na Google News!
Twoje zdanie jest ważne jednak nie może ranić innych osób lub grup.
PAMIĘĆ ZA PAMIĘĆ , SZACUNEK ZA SZACUNEK !!!! Niech od tego zaczną a Szanowani będą !!!!
Ten komentarz jest ukryty - kliknij żeby przeczytać.
Ten komentarz jest ukryty - kliknij żeby przeczytać.
Ten komentarz jest ukryty - kliknij żeby przeczytać.
Dokładnie, wszędzie tylko psie sraki i chlejacy menele. Właściciele psów zapominają, że psie odchody to jest ich własność.
A kto płaci miastu za utrzymanie tego terenu, czy może koszenie i pracę porządkowe są finansowane z podatków mieszkańców?
Ten komentarz jest ukryty - kliknij żeby przeczytać.
Na finansowanie zbrodni jest, a na płot nie ma pieniędzy. Przeprowadzić ekshumacje i zagospodarować teren w inny sposób. Środek osiedla, a teren straszy swoim widokiem.
Ten komentarz jest ukryty - kliknij żeby przeczytać.
i dobrze zrobi
Teraz pan Prezydent niech weźmie się za poszanowanie tego miejsca, niech zrobi coś z tymi, którzy zrobili tam psi szalet.
A co ma prezydent do cudzej własności?
Lipa ten mały obelisk .
Postaw większy, stać cię
A gdzie ja mam niby z moim pieskiem spacerowa? Nie będę chodziła między blokami skoro mam taką piękną polane
Ten komentarz jest ukryty - kliknij żeby przeczytać.
Wykaz zrobić wykopać i do Izraela won Polskiej ziemi nie zaśmiecać
Ten komentarz jest ukryty - kliknij żeby przeczytać.
Wielbiciele wiernopoddańxzy narodu wybranego. Ochyda.
Ci co tam wyprowadzaja pieski to przynjajmniej prowadzą pieski na swojej własnej smyczy a ci co sie tak obużają chodzą na cudzej smyczy.
Przeca tam ciągle psy srajo i menele chlajo...
Kiedyś to i bylo ogrodzone i nie chodzili z psiecka.
A gdzie moje zdjęcie ?
Ja lubię mordechaja tuska i kosiniaka z tęczy.
....do usunięcia...
dlaczego muszę się logować by zgłosić taki wpis??
PAMIĘĆ ZA PAMIĘĆ , SZACUNEK ZA SZACUNEK !!!! Niech od tego zaczną a Szanowani będą !!!!
Ten komentarz jest ukryty - kliknij żeby przeczytać.
Ten komentarz jest ukryty - kliknij żeby przeczytać.